Legionella: arborisico voor FM

Nederlandse context

De Drinkwaterwet en het Drinkwaterbesluit verplichten eigenaren van prioritaire installaties (gebouwen met kwetsbare groepen of met verblijfsfuncties) tot een risicoanalyse en beheersplan voor legionella. Het RIVM publiceert richtlijnen voor legionellapreventie. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) houdt toezicht. Waterleidingbedrijven bieden legionellabeheerdiensten aan. De ISSO 55.1 en 55.2 zijn de technische publicaties voor legionellapreventie in drinkwaterinstallaties.

Kernbegrippen

Prioritaire installatie

Waterinstallatie met een verhoogd legionellarisico, zoals in ziekenhuizen, hotels, zwembaden en gebouwen met douches voor medewerkers. Onderworpen aan wettelijke beheersplicht.

Risicoanalyse legionella

Analyse van de drinkwaterinstallatie op risicofactoren: dode leidingen, watertemperatuur, stagnatierisico's. Basis voor het beheersplan.

Beheersplan

Document dat de maatregelen beschrijft om legionellagroei te voorkomen: temperatuurbeheer, doorspoelen, monstering en onderhoud.

Monstername

Het periodiek nemen van watermonsters op risicopunten en het laten analyseren op de aanwezigheid van legionellabacteriën door een geaccrediteerd laboratorium.

Wat de wet vereist

De Drinkwaterwet verplicht eigenaren van prioritaire installaties om een risicoanalyse uit te voeren, een beheersplan op te stellen en periodiek te monsteren. Prioritaire installaties bevinden zich in gebouwen met kwetsbare doelgroepen (zorg, horeca) of met voorzieningen die aerosolen produceren (douches, koeltorens). Kantoorgebouwen met alleen kraanwater en toiletten vallen niet onder de strengste eisen, maar gebouwen met doucheruimtes of sportfaciliteiten voor medewerkers wel.

Het beheersplan beschrijft de technische maatregelen: warmwatertemperatuur boven 60°C bij de boiler en boven 55°C op het tappunt, koudwatertemperatuur onder 25°C, wekelijks doorspoelen van weinig gebruikte tappunten en periodieke monstername. De frequentie van monstering hangt af van het risiconiveau — bij prioritaire installaties minimaal halfjaarlijks.

Voor de facility manager is legionellabeheersing een terugkerend beheerproces. Houd een logboek bij van alle beheersmaatregelen: temperatuurmetingen, doorspoelbeurten, monsternames en onderhoudsactiviteiten. Bij een positieve monstername (boven 100 KVE/liter) zijn aanvullende maatregelen verplicht: thermische desinfectie, leidingspoeling of in ernstige gevallen een gebruiksverbod. Schakel een gespecialiseerd adviesbureau in voor de risicoanalyse en laat de monstername uitvoeren door een geaccrediteerd laboratorium.