Wat is Arbo in FM?

Nederlandse context

De Arbowet (Arbeidsomstandighedenwet) vormt het wettelijk kader voor arbeidsomstandigheden in Nederland. De wet verplicht werkgevers tot een actief arbobeleid, een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E), bedrijfshulpverlening (BHV) en samenwerking met een bedrijfsarts. De Arbeidsinspectie (onderdeel van de Nederlandse Arbeidsinspectie) houdt toezicht en kan boetes opleggen. De FMN (Facility Management Nederland) beschouwt Arbo als een integraal onderdeel van het FM-vakgebied.

Kernbegrippen

Arbowet

De Nederlandse kaderwet die werkgevers verplicht te zorgen voor veilige en gezonde arbeidsomstandigheden. Aangevuld door het Arbobesluit en de Arboregeling.

RI&E

Risico-Inventarisatie en -Evaluatie: verplichte inventarisatie van alle arbeidsrisico's in de organisatie, met een plan van aanpak voor beheersing.

Preventiemedewerker

Wettelijk verplichte functionaris die de werkgever bijstaat bij het arbobeleid. In kleine organisaties vaak de facility manager zelf.

BHV (Bedrijfshulpverlening)

De organisatie binnen een bedrijf die eerste hulp verleent, brand bestrijdt en ontruimt bij calamiteiten. Wettelijk verplicht.

Arbeidsinspectie

Overheidsinstantie die toeziet op de naleving van de Arbowet en boetes kan opleggen bij overtredingen.

Hoe het werkt

Arbo in FM begint bij het besef dat de fysieke werkomgeving een direct effect heeft op de gezondheid en productiviteit van medewerkers. De facility manager beheert de gebouwen, installaties en diensten die samen de werkplek vormen. Daarmee is FM verantwoordelijk voor een breed scala aan arbeidsomstandigheden: binnenklimaat, verlichting, ergonomie, brandveiligheid, vluchtwegen, gevaarlijke stoffen en hygiëne.

De Arbowet werkt met een gelaagd systeem. De wet zelf stelt doelvoorschriften: de werkgever moet zorgen voor veilige arbeidsomstandigheden. Het Arbobesluit werkt deze uit in concrete verplichtingen per risicothema. De Arboregeling bevat technische details. Arbocatalogi — per sector opgestelde praktijkrichtlijnen — vertalen de wettelijke eisen naar concrete maatregelen voor specifieke werkzaamheden.

Voor de facility manager is de RI&E het centrale instrument. Deze inventarisatie brengt alle risico's in kaart en leidt tot een plan van aanpak met prioriteiten, verantwoordelijkheden en termijnen. De RI&E moet worden getoetst door een gecertificeerde arbodienst of arbodeskundige. De facility manager is vaak de aangewezen persoon om de RI&E te coördineren, omdat hij of zij de fysieke werkomgeving het beste kent.