Concept

Preventief versus correctief onderhoud in CAFM

De balans tussen preventief en correctief onderhoud is een van de kernvraagstukken in technisch facilitair beheer. Te veel preventief onderhoud kost onnodig geld; te weinig leidt tot storingen en hogere correctieve kosten. CAFM-software speelt een cruciale rol in het vinden van het optimum, door onderhoudsdata te registreren, te analyseren en om te zetten in onderbouwde planningsbeslissingen.

Nederlandse context

De NEN 2767 biedt een gestandaardiseerde methode voor conditiemeting van gebouwen en installaties, die de basis vormt voor risico-gebaseerd onderhoud. In Nederlandse onderhoudscontracten wordt het onderscheid tussen preventief en correctief onderhoud expliciet vastgelegd, vaak met aparte SLA's en tarievenstructuren.

Kernbegrippen

Preventief onderhoud
Gepland onderhoud op vaste intervallen of op basis van conditiemetingen, bedoeld om storingen te voorkomen. Voorbeelden: filtervervanging, inspectie, smering.
Correctief onderhoud
Ongepland onderhoud als reactie op een storing of defect. Vaak duurder dan preventief door spoedinzet, productieverlies en gevolgschade.
Conditiegestuurd onderhoud
Onderhoud op basis van de werkelijke conditie van een object, gemeten via inspecties of sensoren. Vervangt tijdsintervallen door feitelijke slijtagedata.
MTBF
Mean Time Between Failures. Het gemiddelde aantal uren tussen twee storingen van een installatie. Langere MTBF wijst op hogere betrouwbaarheid.
Preventieratio
De verhouding tussen preventieve en correctieve werkorders. Een stijgende preventieratio wijst doorgaans op een volwassener onderhoudsstrategie.

Hoe het werkt

CAFM-software ondersteunt preventief onderhoud via automatische werkordergeneratie op basis van tijdsintervallen, draaiuren of conditiescores. Het systeem houdt bij wanneer een installatie voor het laatst is onderhouden en plant de volgende beurt in. Correctieve werkorders worden aangemaakt vanuit meldingen of storingssignalen en krijgen een prioriteit op basis van impact en urgentie.

De waarde van CAFM zit in de analyse van de verhouding tussen beide typen. Door over langere perioden te meten welke installaties de meeste correctieve werkorders genereren, kun je het preventieve schema gericht aanpassen. Een pomp die ondanks kwartaalinspecties regelmatig stoort, heeft mogelijk een ander onderhoudsinterval of een fundamenteler probleem nodig.

Moderne CAFM-systemen ondersteunen steeds vaker conditiegestuurd onderhoud, waarbij sensordata (trillingen, temperatuur, energieverbruik) worden meegewogen in de onderhoudsplanning. Dit vervangt het starre tijdsinterval door een dynamische benadering die onnodige ingrepen voorkomt en werkelijk risico vroegtijdig signaleert. De verschuiving van kalendergestuurd naar conditiegestuurd onderhoud is een van de belangrijkste digitaliseringswinsten in technisch FM.

Verwante onderwerpen