Hoe reinig je een tankpark?

Nederlandse context

Tankreiniging in Nederland valt onder het Arbeidsomstandighedenbesluit (werken in besloten ruimten) en het Activiteitenbesluit milieubeheer (emissies en lozingen). De NVVR publiceert richtlijnen voor veilig werken bij tankreiniging. In het Rotterdamse havengebied gelden aanvullende eisen via Deltalinqs Safety. Het gasvrijmaken van tanks wordt uitgevoerd conform NTA 8620 (Nederlands Technische Afspraak voor gasmeetdeskundigen).

Kernbegrippen

Gasvrijmaken

Het verwijderen van dampen en gassen uit een tank tot onder de MAC-waarde (Maximaal Aanvaarde Concentratie) en onder de LEL (Lower Explosive Limit). Eerste en meest kritische stap.

Besloten ruimte

Ruimte die niet ontworpen is voor langdurig verblijf van personen, met beperkte toe- en uitgang en risico op gevaarlijke atmosfeer. Tanks vallen hier per definitie onder.

Sludge

Bezinksel op de tankbodem bestaande uit productresiduen, roest, water en verontreinigingen. Moet worden verwijderd en afgevoerd als gevaarlijk afval.

Gasmeetdeskundige

Gecertificeerd persoon die de atmosfeer in en rond de tank meet en beoordeelt of deze veilig is voor betreding. Werkt conform NTA 8620.

Dampretour

Systeem waarmee vrijkomende dampen tijdens het ontgassen worden afgevoerd naar een dampverwerkingsinstallatie in plaats van de atmosfeer. Steeds vaker verplicht vanuit milieuregels.

Aanpak stap voor stap

De eerste fase is de voorbereiding: stel een gedetailleerd werkplan op met de HSE-functionaris, regel werkvergunningen, en zorg dat alle benodigde apparatuur en PBM beschikbaar zijn. Bepaal op basis van het vorige product en de tankconfiguratie welke reinigingsmethode het meest geschikt is. Schakel een gasmeetdeskundige in voor de atmosfeerbeoordeling.

Fase twee is het gasvrijmaken en ontgassen van de tank. Pomp eerst het restproduct zo ver mogelijk uit. Ventileer de tank geforceerd totdat de gasmeetdeskundige de concentraties onder de veilige grenswaarden heeft gemeten. Bij brandbare producten moet de concentratie onder de LEL komen; bij giftige producten onder de MAC-waarde. Gebruik dampretour waar de vergunning dit voorschrijft. Laat de gasmeetdeskundige de tank pas vrijgeven voor betreding wanneer alle waarden stabiel onder de grenswaarden liggen.

In fase drie vindt de daadwerkelijke reiniging plaats. Verwijder eerst de sludge met vacuümwagens of schraapmethoden. Reinig vervolgens de tankwanden en bodem met hogedruk waterjetten, roterende sproeikoppen of chemische middelen — afhankelijk van de vervuiling. Vang al het reinigingswater op en voer het af als gevaarlijk afval of via de bedrijfswaterzuivering. Eindig met een visuele inspectie en eventuele eindmeting alvorens de tank vrij te geven.